Türk Sanatları Deri

Anadolu coğrafyasında deri işlemenin (debagât/tabaklık/sepicilik/göncülük) binlerce yıla uzanan geçmişi söz konusudur. Yerleşim tarihi günümüzden 10 bin yıl öncesine giden Çatalhöyük’te elde edilen duvar resimleri; avcı toplayıcı insanın hayvanın etinden, sütünden yararlanmasının dışında derisini de işleyerek üstünde giyim amaçlı kullandığını bize gösterir.

Türk Sanatlari Deri adlı bu kitabın amacı, Anadolu’da Türkler’den önce ve sonra derinin işlendiğini ve deriden mamul pek çok eşya yapıldığını ortaya koymaktır. Nitekim, bugün bile Anadolu’nun neresine gidilirse gidilsin karşımıza bir tabakhane deresi, mahallesi, köprüsü, mescidi, sokağı, hamamının çıkması söz konusu zanaatın eskiye dayanan izleriyle bizleri buluşturur. Pek çok müze ile koleksiyonlarda karşımıza çıkan deriden yapılma eşyalar ise hayranlık uyandırıcı birer sanat eseri özelliğini taşır.

Tüm bu bilgilerin ışığında Fatih Sultan Mehmed’in, İstanbul’u fethettikten sonra, Kazlışeşme’de tabakhane bölgesi oluşturması ve bölgenin 500 yıl yaşaması ise zanaatın günlük yaşamdaki önemini ayrıca ortaya koyar.

Deri işleme, debagât, tabaklık, sepicilik, göncülük zanaatının bu denli köklü geçmişi bizleri ayrıca varsıl bir halkbilimiyle de buluşturur.